Þér er alveg sama um alla aðra nema
sjálfann þig.
Já þetta eru nú frekar stór orð til að byrja
bloggfærslu á. En ég hef hinsvegar ætlað mér að færa rök fyrir máli
mínu. Þó vill ég taka fram að ég skoða pælingar mínar frá því
sjónarhorni að ég skoða allar hliðar málsins og vel mér svo þá sem
mér finnst vera áhugaverðust. Ekki þá sem mér finnst réttust. Ég er
bara furðulegur þannig, en ég vill bara meina að þetta sé útaf því
að ég geri mér fullkomlega grein fyrir því að ég er ekki hæfari en
neinn annar til að dæma hvað er rétt og hvað er rangt þegar kemur
að svona heimspekilegum kenningum. En ég gæti haft rangt fyrir mér.
En hver er ég að dæma um það ?
Aaaaallavena þá er pælingin slík; Samviskubit er
tilfinning sem flestir hafa upplifað. Yfirleitt eftir að þeir hafa
gert eitthvað af sér sem er "rangt að gera".
Fólk lítur oftast sem svo á að þetta sé af því að
þeir sjá eftir því að hafa gert hlutinn. Sem er fullkomlega rétt en
það sem pælingin gengur út á er að fólk sér ekki eftir hlutunum
vegna einhverra siðferðislegra ástæðna, heldur vegna þess að þeir
hafa áhyggjur af áhrifunum sem þetta getur haft á þau. Þetta gæti
verið farið að hljóma eitthvað flókið þannig ég ætla að taka
dæmi;
Samviskubit er óttinn við að það komist upp um
þig.
Tökum sem dæmi. Lítill drengur stelur leikfangi
úr herbergi vinar síns og stingur því í vasann þegar hann sér ekki
til. Síðar meir fær hann samviskubit yfir því sem nagar hann þar
til hann tekur loksins ákvörðun og skilar leikfanginu á sinn stað,
og þá hverfur samviskubitið. Engar líkur eru á því að það komist
upp um hann.
En hefði hann ekki skilað leikfanginu og haldið
því eftir, og hinn drengurinn hefði síðan flutt úr landinu eða
eitthvað slíkt. Þá erum við nánast búin að útrýma möguleikanum á
því að það komist upp um drenginn. Ég tel að þá myndi samviskubitið
hverfa.
Segjum sem svo að maður vissi leið til að drepa
einhvern, á þann hátt að það væri algjörlega engar líkur á að það
kæmist upp um hann. Ég held að þá fengi hann ekki
samviskubit.
Annað dæmi.
Samviskubit er óttinn við að vera
dæmdur.
Þú stríðir einhverjum illa í skólanum og gerir
eitthvað illt á hans hlut og þá færðu samviskubit. Er það vegna
þess að þú sérð eftir því ? Með því að gera lítið úr öðrum gerirðu
stórt úr sjálfum þér. En samfélagið er mjög dómhart og gæti dæmt
þig fyrir gjörðir þínar. Þú gætir sjálfur verið útskúfaður eins og
fórnarlamb þitt.
Hvað með að gera hluti fyrir aðra? gerir maður þá
af því að manni langar að vera góður? eða gerir maður þá af
undirlægni? Eða gerir maður þá af því að þú hlýtur ákveðinn sess í
samfélaginu með því að gera öðrum gott. Ef þú getur hjálpað öllum í
kringum þig þá hlýturðu að vera betri en þeir á einhvern hátt. Eða
hvað ? Ert þú þá kannski bara undir þá settur og gerir hluti til að
gera þeim til geðs ?
Getur hugsast að allar gjörðir mannsins sé
einhvernveginn gerðar honum til framdráttar sem einstaklingi ?
Einhvernveginn notaðar til að koma honum á hærri sess í
samfélaginu?
Er samviskubit bara óttinn við að hafa óvart með
einhverri vitleysu tekið þá áhættu að geta dottið neðar í
samfélagspíramídanum? Er þetta tilgangslausasta blogg´i sögu
heimsins ?
En ég er allavena búinn að vera á kafi í pælingum
í þessari blessuðu þriggja tíma fimmtudagseyðu og ákvað að setja
eitt blogg sem snerist um eitthvað sem mér finnst áhugavert að pæla
í en öllum öðrum finnst sennilega ótrúlega leiðinlegt. Ég vill þó
taka fram að það eu engar fullyrðingar í þessu og þetta sýnir engan
veginn skoðun mína á heiminum, heldur er þetta bara einhver pæling
sem gæti kannski fengið fólk til að hugsa eða jafnvel kasta dóti í
mig þegar það sér mig næst... ég veit ekki.
Kv. Siggi Fannar, sem heldur að glerbrot í
hausnum hafi losað um einhverja kjánaleiðslu í kjánahvel
heilans.